Nã Phá Luân trong bộ đồ rách

.

"Cô từng thấy thật đáng cười
Với Nã Phá Luân trong bộ đồ rách và ngôn ngữ anh ta nói.
Bi giờ hãy tới chỗ hắn, hắn gọi và cô chả thể nào từ chối.
Khi cô chả có gì, cô sẽ chả mất gì.
Bi giờ cô là vô hình, cô chả có bí mật nào để đậy che."

- Như Một Hòn Đá Lăn, Bob Dylan.


01. Nã Phá Luân (1768-1821) là vị tướng quân nước Pháp từng xâm chiếm phần lớn Châu Âu và tấn phong mình thành Hoàng đế nước Pháp. Từ 1796 đến 1810, quân đội của ông đã xâm chiếm Ý, Ai cập, Tây ban nha, Áo, Nga và Bồ. Bằng sự phản kháng của liên minh Châu âu và cuộc chiến của ông với Nga và Anh gặp trắc trở, mà thất bại cuối cùng của ông đã đến tại trận Waterloo vào năm 1815. Ông đã chết trong cảnh đày ải.

Lý do khiến người ta ngạc nhiên bởi ngôn ngữ nói của Hoàng đế nước Pháp là một ám chỉ tới sự thực: Nã Phá Luân hồi nhỏ bị chế nhạo bởi cách phát âm xứ Corse của mình, đó là ngôn ngữ đầu tiên của ông. Điều này được minh hoạ trong một bộ phim câm do Abel Gance viết kịch bản và đạo diễn: một cảnh phim lũ bạn học cười nhạo cách Nã Phá Luân xưng tên mình theo lối người Corse. Có người cho rằng Nã Phá Luân, người ko thể chấp nhận sự chế nhạo và coi thường, đã tuyên bố từ nhỏ rằng ông sẽ thực hiện “sự trả thù người Pháp” của mình. Xem xét sự mất mát lớn lao về nhân mạng trong suốt các cuộc chiến của Nã Phá Luân và sự mất mát uy tín của quốc gia kéo theo, bình luận trên dường như khá dễ thấy, mặc dù thực tế nước Pháp xem Nã Phá Luân là một anh hùng. [Méc xì bóp cù Janacek Hendy.]

- Nguồn


02. Ý nghĩa của Nã Phá Luân trong bộ đồ rách (Napoleon in Rags) đến từ ca khúc Như Một Hòn Đá Lăn (Like A Rolling Stone) của Bob Dylan. Đây được xem là một đấu thủ cho danh hiệu ca khúc hay nhất trong lịch sử âm nhạc. Năm 2004, tạp chí Rolling Stone đã công bố bầu chọn đây là ca khúc hay nhất mọi thời đại: "Ko hề có ca khúc pop nào từng thách thức và làm thay đổi hoàn toàn những lề luật thương mại (*) và những quy ước nghệ thuật vào thời điểm của nó".

Tôi thực sự thích ý tưởng Nã Phá Luân trong bộ đồ rách. Tôi nghĩ nhân vật Dylan phát mình khá thú vị. Nã Phá Luân là nhà lãnh đạo vĩ đại và Dylan mô tả ông ta mặc bộ đồ rẻ tiền. “Rags” mô tả thứ áo quần bẩn thỉu, cũ kĩ và rách rưới. Tuy thế, có nhiều thứ tiếp diễn tại đây. Những từ ngữ cũng nói về ảo tưởng và hiểu biết, dối trá và chân thật. Ca khúc kể đi kể lại những cách thức mà một cô gái thất bại trong việc nhận ra thứ thật sự diễn ra quanh mình.

Dù cho Nã Phá Luân mặc đồ nguỵ trang thì sự thật ông ta vẫn là nhà lãnh đạo vĩ đại. Nguỵ trang cho phép ông ta du hý mà tránh bị công kích. Dylan cũng từng dùng chước này. Khái niệm Nã Phá Luân trong bộ đồ rách là một bài học lớn của cuộc đời đáng để học tập: Luôn có nhiều thứ diễn ra quanh ta hơn là ta nhận thấy. Đời giống như một củ hành. Có nhiều lớp vỏ để bóc và nhiều sự thực để phát lộ. Nhiều người trong chúng ta ở ngoài kia giống như cô gái trong ca khúc. Ta thất bại trong việc nhận ra điều gì thực sự diễn ra quanh mình. Khi đó ta thất bại trong việc nhận ra điều gì đó là lầm lẫn riêng của mình. Ta cần biết về mọi người. Thật sự biết về họ. Tôi có thể dùng một sự ví von khác, ta cần dịp để nhận ra sự thật phía sau bức màn. Đôi khi, một chiện hay ho là dạo quanh cánh gà để thấy người ta kéo dây thừng và điều chỉnh ánh sáng. Ta thích đi tới những buổi diễn, nhưng ta không thật sự biết thứ diễn ra phía sau cánh gà.

Con người luôn luôn không phải như vẻ ngoài của họ.

- Nguồn


(*): Nói ca khúc đã thách thức lề luật thương mại bởi trước thời điểm ca khúc được phát hành và trở thành hit (1965), các đài phát thanh tại Mỹ đều có quy tắc là không phát sóng những ca khúc có thời lượng nhiều hơn 3 phút. Bản gốc của ca khúc có thời lượng 6 phút 13 giây. (Chú giải của songfacts.com)


.